Edytorskie inicjatywy Anny Gramatyki-Ostrowskiej (1882–1958). Rozwój grafiki wydawniczej w Polsce
DOI:
https://doi.org/10.24917/20811861.23.17Słowa kluczowe:
projektowanie książki, Anna Gramatyka-Ostrowska, grafika książkowaAbstrakt
Artykuł podejmuje próbę przywrócenia pamięci o zapomnianej ilustratorce i projektantce książek Annie Gramatyce-Ostrowskiej (1882–1958), jednej z pierwszych kobiet aktywnie działających na polu grafiki wydawniczej w Polsce. Zarysowano w nim uwarunkowania rynku książki i ilustracji na przełomie XIX i XX w. oraz przedstawiono ścieżkę edukacyjną i zawodową artystki, osadzając jej twórczość w szerszym kontekście przemian społecznych i artystycznych.
Omówiono także kluczowe miejsca aktywności Gramatyki-Ostrowskiej, jej współpracę z autorkami literatury dziecięcej (m.in. Marią Dynowską i Zofią Rogoszówną) oraz relacje z ważnymi wydawnictwami epoki. Szczególną uwagę poświęcono analizie jej dorobku ilustratorskiego – zestawiono 23 zilustrowane książki, wskazując na preferowane techniki graficzne oraz skalę i charakter praktyki artystycznej artystki.
Bibliografia
Gramatyka-Ostrowska A., Koszałki opałki, Kraków 1924.
Gramatyka-Ostrowska A., Smyk i Urwis. Dziwne przygody wesołej czwórki, Lwów 1932.
Gramatyka-Ostrowska A., Z wystawy książki w Lipsku, „Rzeczy Piękne” 1927, nr 7–8, r. VI, s. 121–124.
Homolacs K., Kilka uwag ogólnych o książce, Kraków 1925.
Kozłowski J., Proletariacka Młoda Polska, Warszawa 1986.
Lam S., Książka wytworna. Rzecz o estetyce druku, Warszawa 1922.
Lenart B., Piękna książka jako zespół czynników materjalnych, papieru, czcionek, ilustracyj światłokowych, druku i oprawy, Wilno 1928.
Munch A.V., The Gesamtkunstwerk in Design and Architecture: From Bayreuth to Bauhaus, Aarhus University Press, 2021.
Ostrowska-Grabska H., Bric à brac 1848–1939, Warszawa 1978.
Słownik artystów polskich i obcych w Polsce działających. Malarze, rzeźbiarze, graficy, t. 2, Wrocław 1975, s. 455–456.
Sowiński J., Sztuka typograficzna Młodej Polski, Wrocław 1982.
Straus J., Teraz okładka, t. 1–2, Warszawa 2021.
Waśkowski A., Grafika A.G. Ostrowskiej, „Maski” (Kraków) 1919, r. II, z. 5, s. 79.
Witkiewicz S.I., Listy, t. 1, Warszawa 2013.
Wójcik A., Towarzystwo Polska Sztuka Stosowana, Kraków 2022.
Pobrania
Opublikowane
Jak cytować
Numer
Dział
Licencja
Prawa autorskie (c) 2026 AUPC Studia ad Bibliothecarum Scientiam Pertinentia
Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa 4.0 Międzynarodowe.
