Kompetencje medialne i cyfrowe pokolenia Alfa – w stronę kolaboratywnych metod kształcenia, projektów badawczych opartych na współpracy oraz antropologii codzienności
DOI:
https://doi.org/10.24917/20811861.23.24Słowa kluczowe:
kompetencje medialne, kompetencje cyfrowe, pokolenie Alfa, antropologia codzienności, projekty kolaboratywneAbstrakt
Celem artykułu jest powiązanie atrybutów pokolenia Alfa ze strategiami podnoszenia ich kompetencji medialnych i cyfrowych w ramach edukacji formalnej oraz prowadzenia badań naukowych poświęconych tytułowej problematyce. Do tego celu wykorzystano elementy antropologii kolaboratywnej oraz antropologii codzienności. Przedstawione w artykule wyniki badań zastanych i własnych dotyczą obecnych i przyszłych strategii korzystania z mediów różnego typu przez nowe pokolenia, także w odniesieniu do mediów wykorzystujących dyskurs językowy. Poczynione w artykule ustalenia są także istotne dla wydawców książek i rynku prasy. W odniesieniu do wyzwań współczesnej cywilizacji medialnej pożądane są bowiem nowe strategie nawiązania komunikacji z tym pokoleniem, czyli takich, które będą z jednej strony kompatybilne do ich potrzeb, możliwości i oczekiwań, a z drugiej – spójne z założeniami edukacji (medialnej) 4.0.
Bibliografia
Amrit K.J., Understanding Generation Alpha, 2020, https://doi.org/10.31219/osf.io/d2e8g.
Bard A., Soderquist J., Netokracja. Nowa elita władzy i życie po kapitalizmie, tłum. P. Cypryański, Warszawa 2006.
Bauman Z., Liquid Times: Living in an Age of Uncertainty, Polity Press, 2007.
Berkowitz D., 13 Things to Know about the Alpha Generation: The Newest Generation Has No Purchasing Power Yet, but Will Soon Take Over the World, AdAge, 28.01.2016, [on-line:] https://adage.com/article/digitalnext/13-things-alpha-generation/302366 – 16.10.2024.
Bourdieu P., Esquisse d’une théorie de la pratique, Droz, Genève 1972.
Carter C.M., The Complete Guide to Generation Alpha, the Children of Millennials, Forbes, 21.12.2016, [on-line:] https://www.forbes.com/sites/christinecarter/2016/12/21/the-complete-guide-to-generation-alpha-the-children-of-millennials –3.11.2025.
Carter S., The Generation Gap in Digital Learning, Routledge, 2016.
Castells M., The Rise of the Network Society, Blackwell Publishers, 2000.
Certeau M., Wynaleźć codzienność. Sztuki działania, tłum. K. Thiel-Jańczuk, Kraków 2008.
Chaney D., Cultural Change and Everyday Life, Palgrave Macmillan, Basingstoke 2002.
Clifford J., O autorytecie etnograficznym, [w:] Kłopoty z kulturą. Dwudziestowieczna etnografia, literatura i sztuka, tłum. J. Iracka, S. Sikora, Warszawa 2000, s. 29–63.
Clifford J., Władza i dialog w etnografii, [w:] Kłopoty z kulturą. Dwudziestowieczna etnografia, literatura i sztuka, tłum. S. Sikora, Warszawa 2000, s. 64–83.
Fluehr-Lobban C., Collaborative Anthropology as Twenty-first-Century Ethical Anthropology, „Collaborative Anthropologies” 2008, vol. 1, s. 175–182.
Gmiterek G., Rzeczywistość rozszerzona a książka i prasa, [w:] LaTel. Z badań nad wykorzystaniem technologii informacyjnych w bibliologii i informatologii, red. G. Gmiterek, M. Ochmański, M. Roszkowski, Warszawa 2015, s. 42–65.
Lange R., Wrońska A., Ładna A., Kamiński K., Błażej M., Jankiewicz A., Rosłaniec K, Nastolatki 3.0. Raport z ogólnopolskiego badania dzieci i rodziców, Warszawa 2023, https://www.nck.pl/upload/2024/04/nastolatki-3-0.pdf – 15.02.2024.
Lefebvre H., Critique de la vie quotidienne, Grasset, Paris 1947.
Maffesoli M., The Time of the Tribes: The Decline of Individualism in Mass Society, Sage Publications, London 1996.
McCrindle M., Fell A., Understanding Generation Alpha, [on-line:] https://generationalpha.com/wp-content/uploads/2020/02/Understanding-Generation-Alpha-McCrindle.pdf – 15.02.2024.
Morańska D., Ciesielka M., Jędrzejko M.Z., Edukacja w cyfrowym świecie: edukacja 4.0, Warszawa 2020.
Ogonowska A., Typy eksperta: koegzystencja starych i nowych ekspertów we współczesnej sferze publicznej i przestrzeniach medialnych, „Kultura Współczesna” 2023, nr 2 (122), s. 120–134.
Ogonowska A., Walecka-Rynduch A., Młodzi dorośli wobec dezinformacji. Katalogi i rzeczywiste profile kompetencji cyfrowych, Kraków 2024.
Pęczak M., Kultury młodzieżowe. Studia z socjologii stylu życia, Warszawa 2012.
Sztompka P., Socjologia codzienności, Kraków 2008.
Tomasello M., Kulturowe źródła ludzkiego poznania, tłum. J. Rączaszek-Leonardi, Warszawa 2020.
Turkle S., Alone Together: Why We Expect More from Technology and Less from Each Other, Basic Books, 2011.
Vygotsky L.S., Mind in Society: The Development of Higher Psychological Processes, Harvard University Press, 1978.
Zasadzka Z., Czytelnictwo dzieci i młodzieży, Narodowe Centrum Kultury, 2014, [on-line:] https://www.nck.pl – 15.02.2024.
Pobrania
Opublikowane
Jak cytować
Numer
Dział
Licencja
Prawa autorskie (c) 2026 AUPC Studia ad Bibliothecarum Scientiam Pertinentia

Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa 4.0 Międzynarodowe.